Nederlandse treinen ‘pünktlicher’ dan Duitse

ZUTPHEN/BERLIJN – Vier Duitse reizigers, waarschijnlijk twee echtparen, een jaar of zeventig, stapten in Zutphen op de trein naar Deventer, namen plaats in dezelfde coupé als ik. De trein vertrok om 9.33 uur, precies volgens planning. “Hier ist man pünktlich”, zei een van de  twee mannen. Hij kreeg instemming van de anderen.

Door Sander Grootendorst

Moest denken aan een boek van de ook in Nederland destijds populaire schrijver Heinrich Böll, getiteld Der Zug war pünktlich (De trein was stipt op tijd). Een kenmerk van de Duitsers in het algemeen: dat ze pünktlich zijn, stipter in elk geval dan Nederlanders. Dat gold ook altijd voor het treinverkeer, de dienstregeling werd perfect uitgevoerd, weet ik van diverse reizen, naar Berlijn, Stuttgart, Göttingen... en zelfs op de kleinste stationnetjes. Nederlandse treinen daarentegen... Al gebiedt de eerlijkheid te zeggen dat die waarin ik zat door de jaren heen toch meestal gewoon op tijd vertrokken en aankwamen. Misschien net iets minder consequent dan bij de buren. 

Opvallend dus dat de Duitse reizigers juist de NS complimenteerden om vervolgens met enkele voorbeelden te illustreren dat het met de stiptheid van de Deutsche Bahn tegenwoordig slecht gesteld is. Der Zug war pünktlich, maar nu niet meer. “Weten jullie nog hoe lang we hebben moeten wachten in Wuppertal?”

Op de website treinreiziger.nl las ik enkele weken later dit bericht: “De Duitse spoorwegtoezichthouder grijpt in bij Deutsche Bahn wegens een slechte planning van werkzaamheden. De toezichthouder heeft al 2,8 miljoen euro aan boetes opgelegd aan spoorwegbeheerder InfraGo, onderdeel van Deutsche Bahn, en dreigt werkzaamheden te staken.” Voorzitter Klaus Müller spreekt van een “rampzalige” situatie. “In de herfst werd nog maar iets meer dan de helft van de werkzaamheden op tijd gemeld bij vervoerders. In de zomer ging het om ruim 60 procent op tijd gemeld werk.”

’’Ik begrijp dat modernisering een enorme uitdaging is”, vervolgt Müller, die het vergelijkt met een openhartoperatie. “Maar het personen- en goederenvervoer moet gewoon doorgaan.” Grootste probleem vormen werkzaamheden die te kort van tevoren worden aangekondigd.
“De al opgelegde boetes voor te laat gemeld werk hebben volgens de toezichthouder niet tot verbetering geleid. Daarom gaat de toezichthouder over tot het opleggen van dwangbetalingen en blokkades van werkzaamheden.” De Deutsche Bahn heeft hiertegen beroep ingesteld – een logische reactie, want er is nogal wat werk aan de winkel. En trouwens ook al veel uitgevoerd: “In 2025 heeft InfraGo voor 19 miljard euro aan het spoor verspijkerd. Er zijn 2065 wissels vernieuwd, 2173 kilometer aan spoor gebouwd, 950 stations gemoderniseerd en 60 seinhuizen gebouwd.”

“Het gaat de laatste jaren van kwaad tot erger op het Duitse spoor”, stelt de redactie van de reizigerswebsite vast, in overeenstemming met de vier reizigers in mijn coupé. “Steeds meer treinen zijn vertraagd en de staat van het spoor blijkt telkens slechter dan verwacht wat leidt tot meer storingen en meer werkzaamheden dan verwacht.”