Jubilerende vogelwerkgroep blijft groeien

VORDEN/ZUTPHEN – Vogelwerkgroep (VWG) Zutphen en omstreken vierde zondag haar twintigjarig bestaan in die omstreken: aan de Baakseweg in Vorden. Tot het werkgebied van de groep behoren verder de voormalige gemeente Gorssel en grote delen van Brummen en Voorst. Driehonderd inwoners van dat gebied zijn lid van de VWG. “Dat hadden we bij de oprichting destijds nooit gedacht: dat zoveel mensen zich zouden aansluiten.”

Door Sander Grootendorst

Woordvoerder Rob van Swieten opende even na tien uur ‘s morgens de feestelijke bijeenkomst in de schuur van Natuurmonumenten op landgoed Hackfort. Het aantal leden groeit langzaam maar gestaag, dat is een mooie ontwikkeling, zei hij, maar nog mooier zou het zijn als er wat meer jongeren zouden toetreden. “En dan vooral in de middelbareschoolleeftijd.” Ook vijftien-, zestien- en zeventienjarigen zou het kunnen vergaan zoals het veel van de oudere VWG-leden ooit is vergaan: ben je eenmaal gegrepen door het avontuur van het vogels kijken, dan laat het je nooit meer los. Adri Mulder, man van het eerste uur, was er al iets eerder bij: “Toen ik twaalf jaar was, zag ik voor het eerst het tijdschrift Natuurbehoud van Natuurmonumenten. Ik las dat het slecht ging met de natuur. Daar wilde ik wat aan doen!” Een tweede – goede – reden om lid te worden, want via de werkgroep geef je de vogels, en de overige natuur, in moeilijke tijden een stem. 

Sinds Mulders opbloeiend vogelenthousiasme is het met de natuur nog weer een stuk slechter gesteld  – “vooral de vogels van het boerenland hebben het heel zwaar” – maar positieve ontwikkelingen zijn er ook: “Over de vogels van water en moerassen kunnen we tevreden zijn”. Mede dankzij maatregelen van Waterschap Rijn en IJssel, die onder meer bij Medler en langs de Berkel het water langer willen vasthouden.” In twintig jaar tijd is de vogelbevolking door allerlei omstandigheden flink veranderd. Ringmussen zie je bijvoorbeeld vrijwel niet meer, grote zilverreigers des te vaker. “We willen ook zeker de positieve verhalen overbrengen”, zegt Mulders

Dat doen hij en andere VWG’ers onder meer tijdens de cursussen waarin de werkgroep grossiert. Cursussen die hét middel bleken te zijn om nieuwe leden te werven: puur omdat de vogelwereld zo veelzijdig en boeiend blijkt te zijn. Daar wil je bij horen!

Wie dat in elk geval wil is de zesjarige Noa, die met zijn Vordense opa en oom naar het jubileumfeest is gekomen. Onder leiding van Jan Jansen, dé vogelnestkastenman van de Noord-West-Achterhoek, spijkert hij een nestkast in elkaar waarin een koolmees t.z.t. kan gaan broeden. “De onderkant moet nog, anders valt de vogel eruit”, zegt hij, waarna Jansen hem het laatste onderdeel van het bouwwerk aanreikt. Waar de kast straks komt te hangen? Daar is Noa heel stellig in: “Bij mama!”

Uilen
Ook door de aanwezigheid van een stuk of wat opgezette uilen trekt de kraam van Jansen veel bekijks. “Deze kast is voor de bosuil, die heb ik gemaakt van een afgedankt tuinhek.” En de kast ernaast? “Daar kunnen kerkuilen in”, zegt Jansen, terwijl hij het dak van de kast als een deksel openklapt. “Handig als je het een beetje open kunt zetten, het kan zeer heet worden in zo’n kast.” In het deksel – het dak – heeft Jansen zelfs een ventilatievoorziening aangebracht. Zo helpt de mens de vogel zich aanpassen aan klimaatverandering.

Vogelwerkgroep Zutphen helpt de vogels uit de regio officieel sinds twintig jaar. Alleen al door de belangstelling ervoor te vergroten, waar de vogels dan hun voordeel mee kunnen doen: meer nestgelegenheid, mooi meegenomen! “De eerste ideeën voor een vogelwerkgroep dateren van vijfentwintig jaar geleden”, weet Jeroen Philippona, een van de oprichters. “Die is inderdaad van start gegaan, als onderdeel van het IVN, maar die ook weer opgedoekt. Toen kwam Michel Klemann in Zutphen wonen, hij vroeg: waarom is er hier eigenlijk geen vogelwerkgroep. Dus zeker dankzij Michel is de Vogelwerkgroep er gekomen, hij is de grote aanstichter.” Bioloog Klemann geldt als een van de, zo niet dé grootste natuurkenner van Zutphen en omstreken, hij is nog steeds nauw bij de Vogelwerkgroep betrokken, en sowieso bij het wel en wee van de bedreigde natuur.

De vele uitdagingen waar de natuur anno 2025 voor staat, zijn deze gezellige jubileumzondag in lommerrijk Vorden even uit zicht. Een eindje verderop zet een merel ietwat loom een lied in. Een zomers lied, een feestlied.