Boekpresentatie over kunstschilder Geert Jan Bijl

BORCULO – De huis- en kunstschilder Geert Jan Bijl overleed veel te vroeg in 1976, maar velen zullen zich hem ongetwijfeld nog herinneren. Zo was hij een van de initiatiefnemers van de Borculose schildersgroep ‘De Krabbel’. Zoon Dick Bijl liep al langer met de gedachte rond om een vorm van ‘verzameld werk’ van zijn vader in boekvorm uit te brengen en zag zich geholpen door de opkomst van de digitale fotografie. Woensdag was in Proeflokaal01 de presentatie van zijn boekje ‘Geert Jan Bijl kunstschilder’.

Door Rob Weeber

Het levensverhaal van Geert Jan Bijl begon op 27 juni 1920 in het Groningse Winschoten. Zijn vader was stukadoor en bouwde zelf het huis waar het gezin verbleef. Geert Jan doorliep de lagere school en daarna de Avond Nijverheidsschool die hij in 1938 afrondde. Hier leerde hij vaktekenen en de theorie voor het beroep (huis)schilder. Maar ook ontwikkelde hij hier zijn creativiteit en kennis van kleurpigmenten, iets wat zijn latere werk zou kenmerken. Hij begon al voor de Tweede Wereldoorlog met schilderen met olieverf. Na de oorlog zou hij zich verder verdiepen in zaken als kleurenleer, compositie- en portrettekenen tijdens zijn avondstudie aan de Groningse kunstacademie Minerva.

Expressieve schilderstijl
In Winschoten kwam hij maar moeilijk aan de bak als huisschilder en ook van de kunst kon hij niet leven. Dat bracht hem na wat omzwervingen uiteindelijk naar Borculo, waar hij in 1955 trouwde met Johanna van Beest. Hier ontwikkelde hij, mede door zijn ontmoeting met frater Angerico Fennis van de Leo Stichting, zijn eigen stijl. Zijn olieverfschilderijen worden gekenmerkt door expressief en veelzijdig kleurgebruik en de verf werd snel, zonder aarzelen en ook zonder verbetering achteraf ‘neergepenseeld’ op het doek. Zijn doeken ‘Winter’ en ‘Scheepswerf bij Foxhol’ geven zijn karakteristiekste stijl zeer goed weer. Daarnaast was hij leergierig naar bestaande technieken als aquarel, houtskool en linoleumsnede.

De Krabbel
Na de oprichting van schildersgroep ‘De Krabbel’ in 1962, kreeg de pers meer aandacht voor het werk van Geert Jan Bijl. De groep, opgericht in samenwerking met de heren Beumer, Both en Grootjans, had tot doel de leden verder te laten ontwikkelen in het tekenen en schilderen. Bij het 12,5 jarig bestaan in 1974 bestond het collectief uit 15 leden, waaronder Jan Gerritsen, Willy Lorenz, Wim van Holten en Jenny Geukes. Zij werd in 1965 op uitnodiging van Geert Jan lid van De Krabbel. Haar speciale band met de familie Bijl zorgde ervoor dat ze gevraagd werd voor het voorwoord in het boek ‘Geert Jan Bijl kunstschilder’. Ze was ook aanwezig bij de presentatie ervan.

Dick Bijl
Dick Bijl zelf, geboren in 1956, is een andere weg ingeslagen. Hij studeerde af als arts en epidemioloog, specialiseerde zich tot huisarts, werkte meer als twintig jaar als (hoofd)redacteur bij het ‘Geneesmiddelenbulletin’ en schreef diverse artikelen en boeken. Daarnaast promoveerde hij in 2006 aan de VU in Amsterdam op het proefschrift ‘Major depression in general practice’. “In dat proefschrift heb ik zes pagina’s met foto’s van het werk van mijn vader opgenomen, wat nogal ongewoon was, maar wel hele leuke reacties opleverde. Dat gegeven heeft ook bijgedragen aan het totstandkomen van dit boek.”

Tijdens de boekpresentatie werd het eerste exemplaar aan burgemeester Joost van Oostrum overhandigd. Bijl gaf aan later met een tweede boek te komen, waarin hij dieper wil ingaan op de houtskool-, pen- en potloodtekeningen, aquarellen, schetsen en linoleumsneden.

Oproep
Bijl heeft niet alle schilderijen kunnen achterhalen die zijn vader gemaakt heeft. Er zijn er veel verkocht. Bovendien is onbekend waar de vervaardigde gipsen beeldjes terecht zijn gekomen. Ook foto’s van de leden van De Krabbel heeft hij niet allemaal kunnen achterhalen. Daarom zou hij het waarderen als er mensen zijn die hem kunnen helpen met deze ‘blinde vlekken’. Reacties kunnen naar: info@hetpillenprobleem.nl.

Het boek is in eigen beheer uitgegeven en te bestellen via hetzelfde adres.