Visueel beperkte Jan Klein Gunnewiek cum laude geslaagd voor B-diploma euphonium

WINTERSWIJK – Het heeft heel wat tijd en moeite gekost om dit doel te bereiken maar op 69-jarige leeftijd heeft de in Groenlo geboren Jan Klein Gunnewiek het voor elkaar gekregen: het behalen van het B-diploma euphonium met de aantekening cum laude. Dat hij dit examen heeft gehaald is bijzonder. Jan is namelijk visueel beperkt.

Door Lineke Voltman

We ontmoeten elkaar, hoe kan het ook anders, in Kunst- en Cultuurcentrum Boogie Woogie, waar hij na ons gesprek nog les heeft van Henk Jan Heijnen. Jan, die alweer enkele jaren in Winterswijk woont, heeft geen makkelijke jeugd gehad. Op 2,5-jarige leeftijd werd hij aangereden door een vrachtwagen waaraan hij een schedelbasisfractuur overhield en waardoor enkele zenuwen in zijn hersenen zijn afgestorven. Als gevolg daarvan is hij aan zijn rechter oog zo goed als blind, met zijn linker oog ziet hij nog 10 à 12%. Na het ongeluk heeft hij een half jaar in coma gelegen. Daarna volgden nog vele ziekenhuisbezoeken.

Orgelspelen
“Op mijn zesde ben ik intern naar het blindeninstituut in Grave verhuisd, de eerste jaren waren zwaar. Je mocht bijvoorbeeld maar drie keer per jaar naar huis. Op het instituut kreeg ik les in blokfluit en piano spelen, dat ging geheel op gehoor. Ik ben ermee gestopt omdat het te moeilijk was. Op mijn 17e kwam ik weer thuis in Groenlo, daar heb ik de muziek weer opgepakt. Ik ben gaan orgelspelen. Ook weer alleen op gehoor. Wat later heb ik met een vriend eenbandje opgericht. Ik op orgel hij op drums, al snel werd het een band van vijf man, ConAmore genaamd. Zo’n 30 jaar heb ik op bruiloften en partijen gespeeld in verschillende bands als Grolsch Combo en Moonlights.”

Euphonium
Daarna volgde een periode zonder muziek maar toen hij in de vijftig was werd hij benaderd door een vriend om bij de Groenlose muziekvereniging te komen spelen. “In eerste instantie zou het gaan om trompet maar gezien de bezetting werd het euphonium, dit instrument heeft als voordeel dat gezien zijn vorm de muziekstandaard dicht voor me kan staan. In die tijd ben ik om privéredenen naar Winterswijk verhuisd en werd ik ook lid van muziekvereniging Excelsior. Hier leerde ik Henk Jan Heijnen kennen en die vond dat ik ervoor moest gaan om een diploma te halen. Maar met alleen spelen op gehoor zou dat heel moeilijk worden.”

Acht tot tien uur voor een stuk
Jan had al langere tijd contact met Visio in Apeldoorn, een instituut dat mensen met een visuele beperking begeleidt in een intensief, langdurig, persoonlijk ontwikkeltraject met begeleiding door verschillende deskundigen. “Daar kwam ik in contact met Mark Schovers en hij ontwikkelde voor mij een nieuwe methode om van bladmuziek te spelen. Hij leerde mij hoe ik de muzieknoten op een A-viertje via mijn laptop zodanig kan bewerken dat ik het in mijn dropbox kan zetten en daarna in mijn Ipad. Hierop krijg ik dan steeds een blaadje met twee notenbalkjes met 6 of 7 maten. Met een voetpedaal, gekoppeld aan de Ipad, kan ik de blaadjes door klikken. Al met al ben ik met het bewerken van een stuk zo’n 8 tot 10 uur bezig. Daarna ga ik het instuderen door mijn laptop te koppelen aan het televisiescherm zodat ik de noten heel groot kan zien.”

Gemiddeld 9 ½
In april heeft Jan bij Boogie Woogie examen gedaan voor het B diploma, hij moest diverse stukken spelen waaronder het eerste deel van Carnaval in Venetië en ook enkele etudes. Daarnaast nog een stuk prima-vista (op het eerste gezicht red.). “En toen was het afwachten wat de jury ervan vond. Uiteindelijk bleek dat ik cum laude was geslaagd met gemiddeld een 9,5. Een grote verrassing voor mijzelf, maar ook voor Henk Jan. Ik wilde hiermee laten zien dat ook mensen met een beperking muziek kunnen maken, er zijn zoveel mogelijkheden tegenwoordig met nieuwe technieken. Ik ben van plan om samen met Henk Jan voor het C-diploma te gaan en misschien nog voor D, maar dat zal wel heel moeilijk worden.”

Groot doorzettingsvermogen
Tijdens het gesprek met komt Henk Jan de kamer binnen. Uiteraard is hij erg trots op de prestatie van Jan. “Ik heb heel veel waardering voor Jan als muzikant. Hij is ontzettend enthousiast, toont een geweldig doorzettingsvermogen en is fanatiek qua zelfstudie, daar heb ik veel respect voor. Dat geeft je als docent ook extra energie en motivatie om met hem door te gaan.”