Van eigen streektuin naar volop inheemse tuinen tijdens Groenlo 750 jaar Vestingstad

GROENLO - Soms worden gedachten ideeën die dan weer uitmonden in een verrassende activiteit als onderdeel van de viering van 750 jaar stadsrechten volgend jaar. Initiator is import Grollenaar Erik de Vries. Hij vertelt zijn verhaal op de plek waar veel Grollenaren dierbare herinneringen aan hebben. Een stuk braakliggend terrein waar ooit de Grolsch Bierbrouwerij floreerde, genaamd Brouwhuizen II.

Door Henri Walterbos

Streektuin
Het verhaal begint in zijn eigen tuin waar ‘men’ soms nogal wat van vindt. “Mijn eigen tuin is helemaal wild, maar strak geregisseerd. Het is een streektuin met planten uit de Achterhoek. Ze heeft zeker 35 verschillende soorten wilde bijen, dat is echt geweldig. Ja, de tuin ziet er wild uit en dat valt niet overal even goed. Daar krijg ik wel opmerkingen over. Ik dacht van ‘ja, nu kan ik dus opmerkingen hebben over mensen die een steentuin hebben, maar daar schiet je niet veel mee op. Je leert niks van elkaar, je blijft in twee kampen staan’.” De Vries werd er niet chagrijnig van maar zette het om in iets positiefs en legde een link met Groenlo 750 jaar Vestingstad in 2027.

Meer biodiversiteit
En dat allemaal omdat de wilde tuin een bewuste keuze is van de Grollenaar. “Toen ik het kocht was het een steentuin, met alleen maar tegels. Die heb ik eruit gegooid en is het nu een wilde tuin. Ik dacht ‘we moeten gewoon een keer bij elkaar komen, omdat het ook nodig is dat er wat meer met natuurlijke materialen wordt gewerkt en meer biodiversiteit in tuinen.”

Het balletje kwam meer en meer aan het rollen en de Vries is actief lid van een aantal Facebookgroepen van mensen met streektuinen. “Je maakt elkaar warm voor dingen, wisselt zaken uit. Er zijn mensen die van toeten noch blazen weten als ze naar zo’n groep komen. Je hebt dus wat te vertellen aan elkaar. En omdat we hier volgend jaar 750 jaar Groenlo hebben dacht ik, ook omdat ik die vragen krijg, ‘ik ga het hier ook doen’. Het idee er verder achter is dat Nederland 4 miljoen tuinen heeft, met een totaaloppervlak van 10 keer Nationaal Park de Hoge Veluwe. Dat is een immens potentieel en direct bij huis. De gemeente Oost Gelre heeft een eigen plan voor verbetering van biodiversiteit, plan Wielewaal. Toevallig gingen we samen op. Dat wisten we niet van elkaar, dus toen zij hun plan schreven, schreef ik mijn plan en kwamen we elkaar tegen. We bleken op hoofdpunten met elkaar overeen te komen. Met dat verschil dat het van mij op privétuinen is gericht en dat van hen op de algemene lijnen, maar dat sluit dus prachtig op elkaar aan. Voor 2027 is het idee dat je dieren de stad inbrengt doordat meer tuinen vol staan met wilde planten. Streektuinen; stapstenen voor natuur. Een slinger van bloemen en vlinders. Dat past dan ook een beetje bij het feestidee van volgend jaar.”

Brouwhuizen II
Bij toeval kwam de Vries op dit stuk braakliggend terrein terecht, door een ‘zijstapje’, zoals hij het zelf verwoordt. “Dat was vorig jaar. Er zijn in Nederland een aantal diersoorten die kenmerkend zijn voor de diversiteit van het gebied waar ze in leven. Naarmate een dier meer specifiek is, loop je de kans dat als die het goed doet, dat alles wat minder eisen stelt het ook goed doet. Een voorbeeld hiervan is de koninginnenpage. Dat is onze grootste vlinder, 8 centimeter. Ik was al met dit plan bezig, zat met een aantal vlinders in m’n hoofd, maar ik kon niet direct een keuze maken. Van dit terrein dacht ik al wel dat het qua planten mogelijk bijzonder is en ben eens gaan kijken welke hier groeien. Op het moment dat ik daar planten stond te bekijken, kwam er een koninginnenpage aanvliegen en die ging eitjes leggen. Mooier kun je het eigenlijk niet hebben,” glimt De Vries nog steeds van blijdschap. “Dit is een ruig terrein en die vlinder doet het daar goed in. Als je een tuin zo aanlegt dat die ook wat ruiger is, dan heb je kans dat ze ook daar komt.”

Planten verdwijnen
“Er zijn een heleboel wilde planten die het gewoon uitstekend doen in een standaardtuin, maar bij veel kwekerijen staan die niet. Dat komt er wel meer in, maar je komt ze nog weinig tegen. Dat is jammer en onnodig.” De Vries gaat door zijn knieën om het direct duidelijk te maken met een plant die hij voor zich ziet staan. “Ik liep er zo tegenaan, een witte smeerwortel. Die doet het uitstekend in de tuin. Het is gewoon een mooie plant, maar je kijkt er zo overheen, omdat ze hier op een bouwterrein staat. Het ziet er allemaal ruig uit, dat is het ook, maar er staan gewoon hele mooie planten. Als ze hier gaan bouwen, dan gaan al die planten verdwijnen. Dan denk ik van ‘ja, als je toch in een tuin wil beginnen, begin dan hier en kan je ook kennis met elkaar maken’. Dan kun je samen kijken wat je verder kan doen.”

Inheemse tuinplanten ‘redden’
Aanstaande zaterdag 2 mei om 10.00 uur wordt dus een eerste stap gezet waarvan De Vries hoopt dat veel Grollenaren aan zullen sluiten en samenkomen op Brouwhuizen II. “We gaan hier planten redden zeg maar. Dan komen we samen, iedereen is welkom. Mensen mogen zelf tuingereedschap meebrengen, maar er zullen ook spullen aanwezig zijn. Ik heb dat overlegd met het bouwbedrijf. Mensen kunnen hier zaterdag naartoe komen. Je kunt vragen stellen, wat goed is voor je tuin, wat je uit kan scheppen en mee kunt nemen of wat niet, want sommige planten gaan dood als je dat doet. Of je komt omdat je al enthousiast bént. De planten neem je dan mee naar huis.”

Het vervolg
“Het is de bedoeling dat we dit vaker gaan doen. Er zijn meer plekken waar gebouwd gaat worden. Daarnaast gaan we lezingen organiseren, we nodigen bijvoorbeeld de Vlinderstichting uit. We geven mensen gratis voorlichting op maat. Thuis, in hun eigen tuin. Er moet iets komen van een plantenbieb, kasten aan de straat met plantjes erin, planten uitruilen. Afgelopen week heb ik ook de Faceboekgroep ‘Kleur je tuin: plant een vlinder!’ opgericht, het aantal volgers loopt gestaag op.”

Startsubsidie
“Ik vond het een leuk idee voor Groenlo 750 jaar Vestingstad. Groenlo telt 4500 huishoudens. Het streven is dat er volgend jaar 300 meedoen. Dan hebben 15 vlindersoorten een plek. In 2027 gaan we dan live tellingen bijhouden. Die projecteren we op het logo van Oost Gelre. Zo krijgt ook die vlinder kleur. Ik heb regelmatig overleg met de afdeling Groenbeheer van de gemeente. Van de commissie die zich met het stadsfeest bezighoudt hebben we een startsubsidie van 2500 euro gekregen. Hier willen we onder meer zaden van kopen en als start aan mensen geven die iets willen doen in hun tuin, die misschien nu nog vooral steen is. Zo kan je steeds verder gaan, tot een tuin die volledig inheems is ingericht.” De Vries merkt dat mensen warm lopen voor zijn idee, het interessant vinden. “Dat is heel mooi, maar ik wil graag de mensen uit Groenlo hebben natuurlijk,” lacht de Vries.