Schaersvoorde Slingelaan: authentiek en waard om behouden

AALTEN - In opdracht van de gemeente heeft het Gelders Genootschap een zogenaamd ‘Waardestellend cultuurhistorisch onderzoek gedaan naar de voormalige Christelijke hbs. In Aalten algemeen bekend als Schaersvoorde-Slingelaan. Hun conclusie: authentiek en waard om te behouden. De gemeenteraad zal zich in de komende maanden moeten buigen over nieuwbouw of verbouw van Schaersvoorde.

Door Jos Wessels

In de jaren 1950 was er in de Achterhoek nog maar weinig middelbaar onderwijs. Er was met name behoefte aan een hbs (hogereburgerschool, de voorloper van het vwo). In het katholieke Groenlo kwam de rooms-katholieke hbs Marianum tot stand. In het protestantse Aalten startte men in 1955 met een christelijke hbs in enkele leegstaande lokalen aan de Haartsestraat. Zowel In Groenlo als in Aalten bouwde men moderne schoolgebouwen die onderling sterk op elkaar lijken. Dit is de zogenaamde Shake-hands stijl. Shake-hands staat voor een zakelijke, sobere stijl met moderne constructiematerialen als beton, natuursteen en heel veel glas. Dit gecombineerd met traditionele baksteen in een gele kleur. Het Aaltense ontwerp was van de architecten Hendrik Geels (1903-1978) uit Arnhem en Willem Hebly (1908-1996) uit Aalten. Hebly had hier zijn sporen al verdiend; zo was hij de ontwerper van de lts aan de Ludgerstraat en de landbouwschool aan de Lijsterbeslaan. Met name de landbouwschool was het paradepaardje van het Ministerie van Landbouw. Beide scholen zijn inmiddels afgebroken. In feite worden scholen in de Shake-hands stijl steeds zeldzamer. Het bijzondere van het gebouw aan de Slingelaan is, dat het altijd voor het onderwijs behouden is gebleven en qua vormgeving niet veel is veranderd.

De bouw in 1959-1960
Het ontwerp uit 1959 bestond uit een middendeel van drie verdiepingen met bijna haaks daarom, twee vleugels van twee verdiepingen en een zeshoekige kantine die half verdiept werd aangelegd. De school werd gebouwd op een zeer ruim terrein. Op de perceelsgrens kwamen fietsenstallingen. Binnen werd veel schoonmetselwerk gebruikt en veel vloeren zijn van leisteen. Het betonskelet is deels zichtbaar en geverfd. Vrijwel alle lokalen zijn voorzien van stalen tuimelramen in een houten kozijn. Tussen de klaslokalen de gang zijn glazen vitrines. Er zijn enkele kunstwerken in mozaïek of reliëf. Een van de kunstenaars was Harry Dercksen die als tekenleraar aan de school was verbonden. In 1971-1972, 1995-1996 en 2001-2002 werden uitbreidingen gerealiseerd, maar dat is steeds gebeurd met respect voor het ontwerp.

Steeds zeldzamer
Schoolgebouwen uit de Wederopbouw periode in de Shake-hands stijl worden steeds zeldzamer. Het bijzondere aan het gebouw aan de Slingelaan is dat het behoorlijk authentiek is omdat de latere verbouwingen geen afbreuk hebben gedaan aan het oorspronkelijke ontwerp. Het Gelders Genootschap adviseert om de vroegere hbs uit 1959 tot gemeentelijk monument te bestempelen. Men hoopt dat het geheel, of delen ervan, behouden kunnen blijven, eventueel in een andere bestemming.
Donderdag 18 september buigt de Commissie Omgevingskwaliteit zich over dit advies. Op een later tijdstip moet de gemeenteraad beslissen over verbouw of nieuwbouw van Schaersvoorde.